Twee streepjes op de badkamervloer, en dan een half uur waarin je allebei hetzelfde zegt. Daarna komt de stilte, en in die stilte zit de vraag die je niet hardop stelt: en wat moet ik nu doen?
Het eerlijke antwoord is: de eerste weken bijna niets. Alles wat je op internet vindt gaat over haar, over data en over dingen die vanzelf gebeuren. Maar er is wel degelijk een lijst die van jou is, en hij begint later dan je denkt. Hieronder staat hij op volgorde, met de termijnen die echt vaststaan.
Wat regel je in de eerste weken?
Twee dingen, en dan is het klaar. Een verloskundigenpraktijk kiezen en bellen voor de eerste afspraak, en je aanmelden bij een kraamzorgorganisatie. Dat laatste is administratie, geen zorg, en het duurt vijf minuten.
Alles wat mensen je in deze periode aanraden, van spullen kopen tot een kamer verven, kan maanden wachten. Er is precies één ding dat je nu al kunt doen dat later moeilijker wordt: samen op papier zetten hoe jullie het eerste jaar willen indelen. Daar heb je nog rust voor. In week 34 heb je die niet meer.
Wat kost dit allemaal?
De grote posten in de zorg zijn geregeld via het basispakket, dus de rekening is kleiner dan mensen denken.
Voor kraamzorg betaal je in 2026 een wettelijke eigen bijdrage van 5,70 euro per uur. Je hebt recht op minimaal 24 en maximaal 80 uur. Er gaat geen eigen risico vanaf. Bij 45 uur kraamzorg zit je dus rond de 250 euro.
Je baby moet binnen 4 maanden na de geboorte op een zorgverzekering staan. De dekking gaat dan met terugwerkende kracht in vanaf de geboortedatum, dus je kunt hier niet per ongeluk een gat in laten vallen.
Kinderbijslag hoef je niet aan te vragen. Na de geboorteaangifte stuurt de Sociale Verzekeringsbank je vanzelf een brief.
Wat je op je werk moet melden
Wettelijk is er geen moment waarop jij als partner iets moet melden. Voor haar ligt dat anders: zij vraagt haar zwangerschapsverlof uiterlijk 3 weken voor de ingangsdatum aan, en dat verlof begint uiterlijk 4 weken voor de uitgerekende datum.
Voor jou werkt het andersom. Niet de zwangerschap bepaalt je deadline, maar je verlofaanvraag. De strengste daarvan is het betaald ouderschapsverlof: dat meld je minimaal twee maanden van tevoren.
Wil je die negen weken meteen na de geboorte inzetten, dan is je uiterste moment dus twee maanden voor de uitgerekende datum. In de praktijk is dat rond week 31. Wacht daar niet tot de laatste dag mee, want een uitgerekende datum is een schatting en geen afspraak.
Per verlofsoort verschillen die termijnen, en wanneer je het aan wie vertelt is een verhaal op zich.
Wat is jouw rol tijdens de zwangerschap eigenlijk?
Grofweg drie dingen, en geen daarvan staat in een boek over zwanger zijn.
Je bent de administratie. Verlof, gemeente, verzekering, kraamzorg, alles wat een formulier is. Zij heeft de afspraken, jij hebt de papieren.
Je bent de buffer. Iedereen om je heen heeft een mening, een verhaal en een aanbeveling. Een deel daarvan is nuttig en een groter deel niet. Jij bepaalt wat er doorkomt.
En je bent de enige die op tijd kan bedenken hoe de eerste maanden eruit moeten zien. Niemand vraagt jou dat, dus als jij het niet doet, gebeurt het niet.
Wat regel je wanneer?
| Periode | Wat je doet |
|---|---|
| Eerste weken | Verloskundigenpraktijk bellen, kraamzorg aanmelden |
| Eerste maanden | Samen bepalen hoe jullie het verlof verdelen |
| Tijdens de zwangerschap | Erkenning regelen als jullie niet getrouwd zijn |
| Rond week 30 | Betaald ouderschapsverlof melden bij je werkgever, aanvullend geboorteverlof plannen |
| Rond week 36 | Tas inpakken, route naar het ziekenhuis kennen, kraamvisite-afspraken maken |
| Eerste 3 werkdagen na de geboorte | Geboorteaangifte bij de gemeente |
| Binnen 4 maanden | Baby aanmelden bij de zorgverzekering |
Waarom die erkenning niet kan wachten
Ben je niet getrouwd en heb je geen geregistreerd partnerschap, dan ben je zonder erkenning juridisch geen ouder van je eigen kind. Erkennen kan bij elke gemeente in Nederland en het kost niets. Sinds 1 januari 2023 krijg je met de erkenning automatisch ook het gezamenlijk gezag.
Doe dit tijdens de zwangerschap, niet erna. Het heet dan erkenning van de ongeboren vrucht, het is precies dezelfde handeling, en het scheelt je een gang naar de gemeente in de week waarin je toch al nergens tijd voor hebt.
Wat je nu niet hoeft te doen
Spullen kopen. Een kamer inrichten. Een lijst met namen afvinken. Alles wat je nu koopt, koop je op basis van wat je denkt nodig te hebben, en dat blijkt achteraf zelden te kloppen. Vergelijk het met een vakantie inpakken voor een land waar je nog nooit bent geweest: je neemt drie broeken mee en je draagt er één.
Het enige waar tijd in zit, is nadenken. Doe dat nu, want dat is precies het ding waar later geen ruimte meer voor is.
Regels en bedragen nagekeken bij de Rijksoverheid, het Zorginstituut Nederland en de Rijksoverheid over de eigen bijdrage op 6 augustus 2026.
In de eerste weken hoef je vrijwel niets te regelen behalve twee dingen: een verloskundigenpraktijk kiezen en jullie samen laten uitrekenen wanneer je verlof wilt opnemen. De rest kan wachten.
Wettelijk is er geen moment waarop jij het moet zeggen. Maar aanvullend geboorteverlof meld je minimaal 4 weken van tevoren en betaald ouderschapsverlof minimaal 2 maanden. Die termijnen bepalen je uiterste moment.
Kraamzorg zit in het basispakket. Je betaalt in 2026 een wettelijke eigen bijdrage van 5,70 euro per uur, bij minimaal 24 en maximaal 80 uur. Er gaat geen eigen risico vanaf.
Zo vroeg als je kunt. Het is een van de weinige dingen in het eerste trimester waar je zelf achteraan moet, en het kost je vijf minuten.
