Je hoort het woord voor het eerst als iemand vraagt of jullie al zijn ingeschreven voor de pufcursus. Je knikt, want het klinkt als iets waar je vanaf hoort te weten, en pas later dringt de vraag door: puf ik daar dan?
Nee. Niet echt, in elk geval niet zoals je denkt. En geen enkele cursus heet zo.
Waar de naam vandaan komt
"Pufcursus" is spreektaal voor wat officieel een zwangerschapscursus of bevallingscursus heet. De naam stamt uit de tijd dat de ademhaling het zwaartepunt van zo'n cursus was: een zaal met matjes, en een uur oefenen op in- en uitademen in een bepaald ritme.
Die naam is blijven hangen, de inhoud niet. Kijk je naar wat er nu in zo'n cursus zit, dan gaat een deel over ademhaling en ontspanning, en gaat de rest over de bevalling zelf, de kraamtijd, het geboorteplan, en de eerste weken thuis.
Dat verschil is groter dan het lijkt. Als je op de naam afgaat verwacht je een technische oefensessie voor haar waar jij toevallig bij mag zitten. In de praktijk is een flink deel van de inhoud precies het soort informatie waar jij ook iets aan hebt.
Wat er behandeld wordt
Het loopt per aanbieder uiteen, maar de kern is overal vergelijkbaar. De O Wee!-cursus, die het woord pufcursus zelf gebruikt, geeft zes lessen: vijf tijdens de zwangerschap en één een paar weken na de bevalling.
Wat er langskomt: de zwangerschap zelf, hormonen, houding en bekken, ademhaling en ontspanning, het geboorteplan, de kraamtijd en het prille ouderschap.
Die laatste les na de bevalling is het onderdeel dat mensen het vaakst vergeten mee te wegen als ze cursussen vergelijken. Dat is precies het moment waarop de meeste vragen ontstaan en de kraamzorg net weg is.
Vanaf welke les zit jij erbij
Hier zit een addertje dat niemand vooraf noemt. Bij veel cursussen is de partner niet vanaf les één welkom.
Bij O Wee! sluit je vanaf de derde les aan. Dat betekent dat de eerste twee avonden aan haar besteed zijn, en dat de context waar de rest op voortbouwt aan jou voorbijgaat. Je stapt in bij les drie van zes, in een groep die elkaar al kent.
Dat is geen kritiek op die opzet, er is een reden voor. Maar het is wel iets om te weten vóórdat je boekt, want het bepaalt of jij vijf avonden meegaat of twee. Vraag het na. Bij sommige aanbieders kan de partner overal bij zijn, bij andere is er een aparte partneravond, en bij weer andere is het van begin tot eind samen.
Wat het kost
De meeste zwangerschapscursussen in Nederland zitten tussen de 100 en 250 euro. Ter vergelijking: de O Wee!-cursus kost 160 euro voor zes lessen, hypnobirthing zit doorgaans tussen de 200 en 300 euro, en losse lessen beginnen rond de 15 euro.
Over de vergoeding is één ding hard: de basisverzekering vergoedt dit niet. Dat geldt in 2026 nog steeds. Veel aanvullende pakketten doen het wel, meestal 75 tot 100 procent tot een maximumbedrag, maar hoeveel dat is verschilt per verzekeraar en per polis.
Let daarbij op via wie het loopt, want dat is niet vanzelfsprekend. Zo'n vergoeding hangt aan een persoon en niet aan een stel. In de praktijk loopt het bijna altijd via haar: zij schrijft zich in, zij dient het in, en niet zelden heeft ze haar aanvullende pakket juist met dit soort dingen in het achterhoofd gekozen. Voor jou apart is er meestal niets geregeld.
In de meeste gevallen is dat geen probleem. Je boekt één cursus voor twee personen en jij gaat gewoon mee op haar inschrijving, zonder dat er voor jou iets bij komt. Maar ga er niet blind vanuit. Zoek in de polisvoorwaarden op "zwangerschapscursus" of "cursussen rondom de bevalling", en staat er niets over de partner, bel dan even. Dat is één telefoontje voordat je boekt in plaats van een verrassing erna.
Is dit hetzelfde als een cursus voor mannen?
Nee, en dat is het eerlijke antwoord op de vraag die je waarschijnlijk echt hebt.
Een pufcursus bereidt jullie samen voor op de bevalling, met haar als hoofdpersoon. Dat is logisch, want zij bevalt. Wat er niet in zit is wat er van jou verwacht wordt in de acht maanden ervoor, wat je moet regelen, en wat er met je werk, je verlof en je hoofd gebeurt.
Dat zijn twee verschillende dingen, en ze sluiten elkaar niet uit. Een zwangerschapscursus voor mannen is geen vervanging van een pufcursus en andersom ook niet.
De praktische reden om beide te overwegen: ze pieken op een ander moment. De pufcursus zit tegen de bevalling aan. De vragen die jij nu hebt, over regelen en verwachten, komen maanden eerder.
Welcome to Mankind is een online zwangerschapscursus die aan hem is geadresseerd in plaats van aan haar. Meer dan vijftig korte afleveringen. Bekijk de cursus · Ook verkrijgbaar als giftbox
Pufcursus is de spreektaalnaam voor een zwangerschapscursus die voorbereidt op de bevalling en de eerste weken erna. De naam komt uit de tijd dat de ademhaling het grootste onderdeel was. Tegenwoordig is dat een van de vele onderwerpen.
Meestal wel, maar niet altijd vanaf het begin. Bij de O Wee!-cursus bijvoorbeeld sluit de partner vanaf de derde les aan. Vraag het na voordat je boekt, want het scheelt of je vijf avonden meegaat of twee.
De meeste cursussen zitten tussen de 100 en 250 euro. De O Wee!-cursus kost 160 euro voor zes lessen. Hypnobirthing zit hoger, rond de 200 tot 300 euro.
Niet vanuit de basisverzekering. Veel aanvullende pakketten vergoeden een deel. Zo'n vergoeding hangt aan een persoon en niet aan een stel, en in de praktijk loopt het meestal via haar pakket. Voor jou apart is er zelden iets geregeld; je gaat gewoon mee op haar inschrijving.
